Karar destek sistemleri (DSS), karar vericilerin sorunları çözümlemelerine ve karar almalarına yardımcı olmak amacıyla veri, belge, bilgi ve modelleri kullanan; etkileşimli, bilgisayar tabanlı sistemlerdir. Bu sistemler, mevcut verilerin çok boyutlu analizi ve öngörü imkânı tanıyarak karar kalitesini artırmayı hedefler. Artan karar kalitesinin yanı sıra, üretkenlik, iletişim, müşteri ve çalışan memnuniyeti, zaman ve maliyet tasarrufu gibi avantajlar sunar (Dönerçark ve Tecim, 2020).

Shim vd. (2002), karar destek sistemlerini veri, model, bilgi, iletişim, belge tabanlı ve hibrit olmak üzere altı sınıfta inceler. Bu sistemler, farklı sektörlerde analiz, optimizasyon, iş birliği, bilgi yönetimi ve entegre çözümler sunar.

Karar destek sistemlerinin tarihsel gelişimi; 1970’lerde istatistiksel analiz temelli uygulamalarla başlamış, 1980’lerde bilgi temelli sistemlerle çeşitlenmiş, 1990’larda web tabanlı yapılarla yaygınlaşmış, 2000’li yıllarda ise mobil ve bulut teknolojileriyle daha esnek hâle gelmiştir. Günümüzde, yapay zekâ destekli sistemler klasik karar destek mekanizmalarını makine öğrenmesi, derin öğrenme ve doğal dil işleme teknolojileriyle bütünleştirmektedir. Bu sistemler, yapılandırılmış ve yapılandırılmamış verileri analiz edebilmekte, kullanıcı davranışlarına uyum sağlayabilmekte ve öğrenme yetenekleri sayesinde karar önerilerini zaman içinde optimize edebilmektedir (Kesgin, 2025).

Kaynakça

• Dönerçark, M. ve Tecim, V. (2020). Kurumsal karar destek sistemlerinde yapay zekâ kullanımı: Tasarım ve uygulama. Yönetim Bilişim Sistemleri Dergisi, 6(2), 77–103. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1381729
• Kesgin, K. (2025). Yapay zekâ tabanlı karar destek sistemlerinde teknik, etik ve yönetişimsel yaklaşımlar: Çok sektörlü bir derleme çalışması. Uluslararası Yönetim Bilişim Sistemleri ve Bilgisayar Bilimleri Dergisi, 9(1), 29–48. https://doi.org/10.33461/uybisbbd.1691218
• Shim, J. P., Warkentin, M., Courtney, J. F., Power, D. J., Sharda, R. ve Carlsson, C. (2002). Past, present, and future of decision support technology. Journal of Decision Support Systems, 33(2), 111–126. https://doi.org/10.1016/S0167-9236(01)00139-7

İpek KOCAOĞLU
Uzman
Proje Uygulama ve İzleme Birimi
ipek.kocaoglu@izka.org.tr